imported>Atariki recovery: Reconstructed from archived HTML; see provenance manifest

2026-10-01T08:51:48Z

Reconstructed from archived HTML; see provenance manifest

Nowa strona

[[File:Antmaly.png]]

Rozszerzenie dla komputerów serii [[XL]] i [[XE]], opracowane przez [[Simius|Simiusa]] w 2015 roku. Zawiera procesor [[65C816]] (taktowany zegarem 1,773 MHz PAL lub 1,79 MHz NTSC), 4 MB pamięci RAM oraz 512k pamięci ROM. Jest to rozwinięcie prototypowego rozszerzenia [[SIMMius 4 MB]] o podobnym działaniu, ale odmiennej konstrukcji.

Rozszerzenie ma postać płytki o rozmiarach ok. 40x73mm (wersja przeznaczona do komputerów serii XE) lub 50x60mm (XL), wstawia się ją w miejsce po wyjętych z płyty CPU i MMU

== Pamięć RAM ==

Znajdujące się na płytce 4 MB pamięci można skonfigurować jako zwykłe rozszerzenie pamięci (kontrolowane rejestrem [[Rejestry PIA#PORTB|PORTB]]) o wielkości do 1 MB lub jako rozszerzenie typu [[Axlon]] o wielkości do 4 MB. Dodatkowo można włączyć od 2 do 4 MB [[Pamięć liniowa|pamięci liniowej]]. Razem daje to 16 możliwych konfiguracji pamięci.

Przydział pamięci robiony jest tak, żeby całość zawsze mieściła się w dostępnej kostce 4 MB, a zatem np. przydzielenie 1 MB do pamięci bankowanej powoduje odpowiednie zmniejszenie się dostępnego obszaru pamięci liniowej.

Do wyboru są następujące układy:

* 64k RAM: brak pamięci bankowanej, możliwość włączenia 4 MB pamięci liniowej
* 128k RAM (zgodne ze [[130XE]]): 64k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* 192k RAM (zgodne ze [[192XT]]): 128k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* 256k RAM (zgodne z [[TOMS 260XE]]): 192k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* 320k RAM (zgodne z [[Rambo XL]]): 256k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* 576k RAM (zgodne z [[Compy Shop (rozszerzenie RAM)|Compy Shop]]), 512k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* 1088k RAM (zgodne z [[Rambo XL]]): 1024k pamięci bankowanej, możliwość włączenia 3 MB pamięci liniowej
* [[Axlon]] 2 MB: 2032k (127 banków) pamięci bankowanej, 2 MB pamięci liniowej
* Axlon 4 MB: 4016k (251 banków) pamięci bankowanej, brak pamięci liniowej.

Wybór rozmiaru rozszerzenia Axlon uzależniony jest od tego, czy włączono pamięć liniową: jeśli jest włączona, obszar 4 MB zostanie rozdzielony po równo pomiędzy pamięć bankowaną i liniową - a jeśli nie, wtedy całość pamięci zostanie przeznaczona na pamięć bankowaną.

== Pamięć ROM ==

W rozszerzeniu użyto pamięci [http://robotics.ee.uwa.edu.au/eyebot/doc/DataSheets/29F040.pdf 29F040] o pojemności 512k. Jest ona podzielona na dwie połowy: górne 256k o stałej zawartości oraz dolne 256k, gdzie zawartość może być zmieniana przez użytkownika. Wyboru połówek dokonuje się przełącznikiem. Część stała zawiera standardowy [[XL OS]] oraz [[Atari BASIC]] i służy do uratowania sytuacji, w razie gdyby programowanie dolnej połówki się nie powiodło.

Dolna połówka zawiera miejsce na 8 systemów operacyjnych i 8 BASIC-ów, co razem daje 192k - pozostałe 64k są niewykorzystane.

== Rejestr sterujący ==

Rejestr sterujący znajduje się pod adresem $d1f7. Znaczenie bitów:

{|
|-
| '''Bity'''
| '''Funkcja'''
|-
| 7
| Ustawienie powoduje czasowe zniesienie blokady zapisu (patrz niżej).
|-
| 6-4
| Wybór ROM-u.
|-
| 3
| Sterowanie pamięcią liniową: 1 - włączona.
|-
| 2-0
| Wybór konfiguracji RAM-u bankowanego:

* 000 - 64k
* 001 - 128k
* 010 - 192k
* 011 - 576k
* 100 - 1088k
* 101 - 256k
* 110 - 320k
* 111 - Axlon
|}

Rejestr jest chroniony przed przypadkowymi zapisami: do zmiany jego zawartości trzeba użyć procedury, która w praktyce eliminuje prawdopodobieństwo, że przypadkowy "strzał" w ten adres spowoduje przekonfigurowanie rozszerzenia. Potrzebne są tu dwie kolejne operacje zapisu: pierwsza ustawia bit 7, co czasowo znosi blokadę rejestru. Nowa wartość rejestru - ze skasowanym bitem 7 - musi zostać zapisana w przeciągu następnych czterech cykli zegara 1,77 MHz. Po tym okresie blokada zapisu zostaje przywrócona.

Ustawienie nowej konfiguracji następuje natychmiast, ale następna zmiana może być przeprowadzona dopiero po upływie co najmniej 3,6 ms (ok. 56 linii skaningowych). Jest to czas niezbędny do zapisania nowej konfiguracji w pamięci EEPROM. W tym czasie rejestr nie będzie reagował na zapisy.

== Oprogramowanie narzędziowe ==

W przeciwieństwie do niektórych innych kart rozszerzeń (np. [[Ultimate1MB]], [[Rapidus Accelerator]]) Antonia 4 MB nie zawiera w sobie programu konfigurującego: trzeba go wczytać z pamięci masowej. Ten program można pobrać [http://drac030.krap.pl/pl-acc-pliki.php stąd].

== Ciekawostki ==

Nazwę zaproponował Simius: Antonia to imię jego wnuczki.

== Zobacz także ==

* [[Mapa pamięci]]

[[Kategoria:Atari 8-bit]]
[[Kategoria:Rozszerzenia]]
[[Kategoria:Rozszerzenia RAM Atari 8-bit]]

Antonia 4 MB - Historia wersji

imported>Atariki recovery: Reconstructed from archived HTML; see provenance manifest